Algemene voorwaarden afwijzen: kun je vertrouwen op de standaardzin in jouw offerte?

Wouter van Veldhuizen
wouter.veldhuizen@vdt-advocaten.nl
Algemene voorwaarden afwijzen: kun je vertrouwen op de standaardzin in jouw offerte?
In veel offertes en orderbevestigingen staat standaard een zin waarmee de algemene voorwaarden van de klant of leverancier worden afgewezen. Daarmee lijkt het goed geregeld. Maar wat als die standaardzin juridisch niet voldoende blijkt te zijn? Dan loop je het risico dat je toch gebonden raakt aan voorwaarden die je helemaal niet wilde accepteren. Hoe weet je of jouw standaardafwijzing voldoende duidelijk is?
Waarom kan een standaardzin problemen opleveren?
Stel: jouw onderneming ontvangt een aanvraag van een klant. Bij die aanvraag stuurt de klant zijn algemene inkoopvoorwaarden mee. Daarin staat bijvoorbeeld dat jij aansprakelijk bent voor alle schade die ontstaat wanneer een levering vertraging oploopt.
Je stuurt vervolgens een offerte waarin jouw eigen algemene voorwaarden van toepassing worden verklaard. Ook staat daarin standaard de volgende zin:
“De toepasselijkheid van eventuele algemene voorwaarden van de wederpartij wordt uitdrukkelijk van de hand gewezen.”
Je gaat ervan uit dat daarmee de inkoopvoorwaarden van jouw klant zijn uitgesloten. Maar dat hoeft niet zo te zijn.
Wanneer beide partijen hun eigen algemene voorwaarden gebruiken, ontstaat een zogenoemde battle of forms. Naar Nederlands recht geldt daarbij in beginsel dat de voorwaarden waarnaar als eerste is verwezen, voorgaan. Dat is anders wanneer de andere partij deze voorwaarden uitdrukkelijk afwijst.
Hoe dit precies werkt, lees je in ons eerdere artikel Battle of forms: welke algemene voorwaarden gelden eigenlijk?.
Het probleem is dat een algemene standaardzin niet in alle gevallen voldoende is om de voorwaarden van de wederpartij uitdrukkelijk af te wijzen. Daardoor kunnen de inkoopvoorwaarden van jouw klant toch van toepassing zijn, met mogelijk vervelende gevolgen voor bijvoorbeeld jouw aansprakelijkheid, betalingstermijnen of garanties.
Wanneer is een standaardafwijzing voldoende?
Of een afwijzing voldoende duidelijk is, hangt niet alleen af van de gebruikte woorden. Ook de omstandigheden en de eerdere communicatie tussen partijen spelen een rol.
Een algemene standaardzin kan voldoende zijn als uit de communicatie duidelijk blijkt dat jij de voorwaarden van de wederpartij niet accepteert. Denk bijvoorbeeld aan een situatie waarin jullie vooraf al hebben gesproken over de toepasselijke voorwaarden en jij vervolgens duidelijk maakt uitsluitend onder jouw eigen voorwaarden te willen contracteren.
Maar stel dat jouw klant zijn inkoopvoorwaarden meestuurt en jij daarop reageert met een standaardofferte. Daarin staat ergens onderaan dat alle andere voorwaarden worden uitgesloten, zonder dat je verder ingaat op de voorwaarden van de klant. Dan bestaat het risico dat deze algemene afwijzing onvoldoende is.
De belangrijkste les is dus dat niet alleen de formulering telt, maar ook of voor de wederpartij voldoende duidelijk is welke voorwaarden jij afwijst.
Hoe kun je jouw afwijzing duidelijker maken?
Je hoeft niet voor iedere offerte een volledig nieuwe juridische tekst op te stellen. Wel kan het verstandig zijn om jouw standaardafwijzing concreter te formuleren.
Vergelijk bijvoorbeeld de volgende twee formuleringen.
Algemene standaardafwijzing
“De toepasselijkheid van eventuele algemene voorwaarden van de wederpartij wordt uitdrukkelijk van de hand gewezen.”
Een specifiekere afwijzing
“De toepasselijkheid van de algemene inkoopvoorwaarden van [naam klant], versie [datum/versienummer], wordt hierbij uitdrukkelijk van de hand gewezen. Op onze offerte zijn uitsluitend onze eigen algemene verkoopvoorwaarden, versie [datum/versienummer], van toepassing.”
Met de tweede formulering maak je duidelijker welke voorwaarden je afwijst en welke voorwaarden je zelf wilt gebruiken. Daarmee verklein je de kans op discussie.
Dat betekent overigens niet dat de tweede formulering in iedere situatie juridisch voldoende is. Ook het moment waarop je de afwijzing doet en de eerdere communicatie tussen partijen zijn van belang. Bovendien betekent het afwijzen van de voorwaarden van de wederpartij niet automatisch dat jouw eigen voorwaarden van toepassing zijn.
Hoe zit het met jouw eigen offertes en orderbevestigingen?
Wil je weten of jouw onderneming voldoende aandacht besteedt aan het afwijzen van algemene voorwaarden? Pak dan eens een recente offerte of orderbevestiging erbij en stel jezelf de volgende vragen.
1. Is duidelijk welke algemene voorwaarden je afwijst?
Staat er alleen een algemene standaardzin of wordt concreet verwezen naar de voorwaarden van de klant of leverancier? Vooral wanneer de wederpartij eerder haar eigen voorwaarden heeft toegestuurd, kan een specifiekere afwijzing verstandig zijn.
2. Wordt de afwijzing op het juiste moment gedaan?
Controleer of de afwijzing plaatsvindt voordat de overeenkomst tot stand komt. Een afwijzing die pas achteraf in een orderbevestiging verschijnt, kan te laat zijn.
3. Zijn jouw eigen algemene voorwaarden goed geregeld?
Ga na of je jouw eigen voorwaarden duidelijk van toepassing verklaart en deze op de juiste manier ter beschikking stelt. Het afwijzen van de voorwaarden van de wederpartij is namelijk iets anders dan het toepasselijk verklaren van jouw eigen voorwaarden.
4. Wat gebeurt er als de klant jouw voorwaarden niet accepteert?
Sommige klanten blijven vasthouden aan hun eigen inkoopvoorwaarden. Is binnen jouw onderneming duidelijk hoe daarmee wordt omgegaan? En wie beslist welke afwijkende voorwaarden eventueel worden geaccepteerd?
5. Sluit de standaardtekst aan op de dagelijkse praktijk?
Een zorgvuldig geformuleerde afwijzing helpt weinig als medewerkers deze niet consequent gebruiken. Controleer daarom of de juiste teksten standaard zijn opgenomen in de documenten waarmee jouw onderneming overeenkomsten sluit.
Een kleine controle kan veel discussie voorkomen
Kun je bovenstaande vragen niet allemaal beantwoorden? Dan is het verstandig om jouw standaarddocumenten en werkwijze nog eens kritisch te bekijken.
Dat betekent niet dat je bij iedere nieuwe overeenkomst opnieuw juridisch advies nodig hebt. Juist door vooraf duidelijke afspraken te maken over de formulering en het gebruik van jouw algemene voorwaarden, kun je veel onduidelijkheid voorkomen.
Zo verklein je de kans dat jouw onderneming onbedoeld gebonden raakt aan voorwaarden die je eigenlijk niet wilde accepteren.
Meer informatie over het opstellen en gebruiken van algemene voorwaarden vind je op onze pagina Commerciële contracten & Algemene voorwaarden.
Inhoudsopgave
Tags
Plan een vrijblijvend gesprek in