Compensatie transitievergoeding bij langdurige ziekte: afschaffing uitgesteld tot 1 januari 2028

Bijgewerkt: oktober 2026

De plannen voor de compensatie van de transitievergoeding bij langdurige arbeidsongeschiktheid zijn opnieuw gewijzigd. Waar eerder werd voorgesteld om de regeling alleen voor kleine werkgevers te behouden, wil het kabinet deze nu volledig afschaffen. Uit de Prinsjesdagstukken van 2026 blijkt dat de beoogde ingangsdatum is verschoven naar 1 januari 2028. Voorlopig blijft de huidige compensatieregeling dus bestaan.

Wat speelt er?

Op dit moment kunnen werkgevers onder voorwaarden compensatie krijgen voor de transitievergoeding die zij betalen bij beëindiging van een dienstverband na langdurige arbeidsongeschiktheid.

Aanvankelijk wilde het kabinet de compensatieregeling beperken tot kleine werkgevers. Middelgrote en grote werkgevers zouden daardoor niet langer in aanmerking komen voor compensatie. De definitie van ‘kleine werkgever’ zou aansluiten bij de systematiek van het arbeidsongeschiktheidsstelsel.

Inmiddels gaan de kabinetsplannen verder. Het voornemen is om de compensatieregeling volledig af te schaffen. Daarmee zouden ook kleine werkgevers hun aanspraak op compensatie verliezen.

Veel reacties: risico op terugkeer van slapende dienstverbanden

Tijdens de internetconsultatie over het oorspronkelijke wetsvoorstel, die op 19 maart 2025 werd afgerond, zijn 91 reacties ingediend. De rode draad: zorgen over de praktische gevolgen.

Met name werd gewaarschuwd voor een mogelijk heropleven van slapende dienstverbanden. Als werkgevers geen compensatie meer ontvangen, kan de financiële prikkel ontbreken om dienstverbanden na langdurige ziekte daadwerkelijk te beëindigen. Dat kan opnieuw leiden tot onzekerheid en procedures.

Die zorgen zijn met het voornemen tot volledige afschaffing niet verdwenen. Integendeel: de gevolgen kunnen straks werkgevers van iedere omvang raken.

Kritische noot Raad van State

Ook de Raad van State was kritisch op het oorspronkelijke wetsvoorstel. De Afdeling advisering plaatste vraagtekens bij de effectiviteit van de voorgestelde beperking en wees op de uitvoerbaarheid in de praktijk.

Daarnaast werd de meer fundamentele vraag opgeworpen of de verplichte transitievergoeding bij langdurige arbeidsongeschiktheid nog wel past binnen het huidige stelsel.

Politieke beweging: van beperking naar volledige afschaffing

De oorspronkelijke plannen waren gericht op het beperken van de compensatieregeling tot kleine werkgevers. Inmiddels kiest het kabinet voor een verdergaande maatregel: volledige afschaffing van de compensatie.

Daarmee verandert ook de impact voor werkgevers. Niet alleen middelgrote en grote organisaties, maar ook kleine werkgevers kunnen hun compensatiemogelijkheid verliezen.

De precieze wettelijke uitwerking en eventuele overgangsregels zijn van belang voor de gevolgen in individuele situaties.

Opnieuw uitstel: beoogde invoering naar 1 januari 2028

De invoering van de wijziging stond oorspronkelijk gepland voor 1 juli 2026. In april 2026 werd die datum verschoven naar 1 januari 2027, onder meer vanwege de benodigde parlementaire behandeling en voorbereiding door UWV.

Bij Prinsjesdag 2026 heeft het kabinet vervolgens aangekondigd de voorgenomen bezuinigingsmaatregelen op de arbeidsmarkt en in de sociale zekerheid, waaronder de compensatieregeling voor de transitievergoeding, met een jaar uit te stellen.

De beoogde ingangsdatum voor volledige afschaffing is daarmee 1 januari 2028.

Het kabinet wil de extra tijd gebruiken voor overleg met werkgeversorganisaties en vakbonden over de toekomst van de sociale zekerheid en de arbeidsmarkt.

De afschaffing is nog niet definitief. Totdat de wetgeving daadwerkelijk verandert, blijft de huidige compensatieregeling van toepassing.

Wat betekent dit voor werkgevers?

Het uitstel geeft werkgevers meer tijd, maar neemt de mogelijke financiële gevolgen niet weg.

Als de compensatieregeling volledig wordt afgeschaft, kunnen werkgevers de betaalde transitievergoeding bij ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid niet langer via deze regeling terugkrijgen. Dat kan een aanzienlijke extra kostenpost betekenen.

Ook de discussie over slapende dienstverbanden blijft relevant. Wanneer compensatie wegvalt, kunnen werkgevers terughoudender worden om een dienstverband na twee jaar ziekte te beëindigen. Tegelijkertijd blijven de bestaande arbeidsrechtelijke verplichtingen en de rechtspraak over slapende dienstverbanden van belang.

Voor werkgevers is het daarom verstandig om niet alleen naar de beoogde ingangsdatum te kijken, maar ook naar de gevolgen voor lopende en toekomstige verzuimdossiers.

To do: wat kun je nu al doen?

Breng lopende en potentiële dossiers in kaart

Welke medewerkers naderen de grens van twee jaar ziekte of hebben deze al bereikt? En welke dossiers kunnen in de toekomst tot een transitievergoeding leiden?

Breng ook in beeld waar mogelijk sprake is van slapende dienstverbanden die nog niet formeel zijn beëindigd.

Analyseer je kostenrisico

Kijk niet alleen naar de huidige compensatiemogelijkheid, maar ook naar het scenario waarin deze volledig verdwijnt. Let daarbij nadrukkelijk op de ‘verborgen kostencomponent’: bij slapende dienstverbanden blijft discussie bestaan over de vraag of en in hoeverre vakantiedagen blijven opbouwen. De rechtspraak hierover is nog niet volledig uitgekristalliseerd, waardoor dit een financieel en juridisch risico kan vormen.

Meer hierover lees je in ons artikel Vakantiedagen bij langdurig zieke werknemers: nieuwe rechtspraak.

Herzie je beleid rond langdurige ziekte

Hoe gaat jouw organisatie om met de beëindiging van slapende dienstverbanden? En welke keuzes maak je wanneer compensatie in de toekomst niet meer mogelijk is?

Neem hierin ook mee hoe je omgaat met vakantiedagen en het moment waarop loon- en andere aanspraken eindigen. Onduidelijkheid hierover kan achteraf tot discussies leiden.

Blijf anticiperen op beleidswijzigingen

De voorgenomen afschaffing is opnieuw uitgesteld en de definitieve uitwerking staat nog niet vast. Houd daarom de verdere behandeling van het wetsvoorstel en eventuele overgangsregels in de gaten.

Beoordeel bij beslissingen over lopende dienstverbanden steeds het recht dat op dat moment geldt.

Actie

De compensatieregeling blijft voorlopig bestaan, maar de plannen voor volledige afschaffing zijn niet van tafel.

Gebruik de extra tijd om je lopende verzuimdossiers, mogelijke transitievergoedingen en slapende dienstverbanden in kaart te brengen. Kijk daarbij verder dan alleen de transitievergoeding. Ook mogelijke aanspraken op vakantiedagen en de voorwaarden voor compensatie verdienen aandacht.

Zo kun je beter beoordelen welke beslissingen nu verstandig zijn en waar toekomstige wijzigingen gevolgen kunnen hebben.

Hulp nodig?

Hulp nodig bij het in kaart brengen van lopende dossiers of een kritische blik op je beleid rond langdurige ziekte en slapende dienstverbanden? Of wil je sparren over de gevolgen van het mogelijke verdwijnen van de compensatieregeling?

Neem contact met ons op via 013 544 04 00 en vraag naar Team Mens & Arbeid.